فریده سپاه منصور، بانوی نقش‌ های ماندگار سینما |در اسباب زحمت

فریده سپاه منصور؛ بانوی نقش‌های ماندگار

اگر از علاقمندان سینما و تلویزیون ایران باشید، بدون شک چهره گرم و صمیمی فریده سپاه منصور را در فیلم‌ها و سریال‌های متعدد دیده‌اید. این بازیگر بااستعداد و پرتلاش، با بیش از پنج دهه فعالیت هنری، یکی از چهره‌های آشنا و محبوب برای مخاطبان ایرانی است. در این مقاله به مرور زندگی شخصی، فعالیت‌های حرفه‌ای و برخی از نقش‌های ماندگار این هنرمند ارزنده می‌پردازیم  .

فریده سپاه منصور در اسباب زحمت

ایشان در سریال اسباب زخمت نقش آلاله خانم را برعهده دارند
خانم سپاه منصور در مصاحبه‌ای اعلام کرده است که حضور ایشان در این سریال کوتاه بوده است و در مورد این سریال می فرمایند:

«حضور بازیگرانی که در این سریال بازی دارند، خودش نشان می‌دهد که سریال از چه پتانسیلی برای کمدی برخوردار است و فکر می‌کنم می‌تواند کار خاطره‌انگیز و جذابی برای ماه رمضان امسال باشد.»

زندگی شخصی و خانوادگی

فریده سپاه منصور در تاریخ ۱۵ فروردین ماه سال ۱۳۲۶ در تهران متولد شد. او دوران کودکی و نوجوانی را در پایتخت گذراند و از همان سنین کم به هنرهای نمایشی علاقه نشان داد. به گفته خودش، در دبستان تئاتر بازی می‌کرد و در دبیرستان به دکلمه خوانی مشغول بود. پدرش نیز با خرید دیوان اشعار شاعران مختلف، این علاقه را در او پرورش می‌داد  .

تحصیلات او در رشته نقاشی در دانشکده هنرهای دراماتیک تهران بود، اما عشق به بازیگری باعث شد تا به طور جدی وارد این عرصه شود. او مدتی در کلاس‌های استاد فقید، حمید سمندریان شرکت کرد و همواره از او به عنوان معلم اول و آخر بازیگران یاد می‌کند  .

در شهریور ماه سال ۱۳۵۰، فریده سپاه منصور با هوشنگ توکلی (با نام هنری هوشنگ گلدوز) که از بازیگران و کارگردانان تئاتر و سینماست، ازدواج کرد. این ازدواج ماندگار، حاصل یک عمر همراهی و همدلی در زندگی و حرفه هنری بوده است  .

خانم سپاه منصور دارای دو فرزند است؛ یک دختر به نام مریم گلدوز توکلی که او نیز در عرصه بازیگری فعالیت داشته و یک پسر. ایشان در مصاحبه‌ای با طنز خاص خود گفته است: «همیشه از خدا خواسته‌ام وقتی پسرم ازدواج می‌کند در این دنیا نباشم، چون دوست ندارم منصب مادر شوهری را به دوش بکشم!»
 .

ویژگی‌های اخلاقی و علایق شخصی

فریده سپاه منصور در مصاحبه‌هایش به نکات جالبی از زندگی شخصی خود اشاره کرده است که نشان از سادگی و صمیمیت او دارد:

-   علاقه به آشپزی: او عاشق آشپزی است و این کار را با علاقه فراوان انجام می‌دهد، اما در مقابل، از تمیز کردن و جارو کردن متنفر است! او به جز رشته‌پلو و هویج‌پلو، بقیه غذاها را دوست دارد و درست می‌کند  .
-   ارتباط با مردم: او به ارتباط با مردم اهمیت زیادی می‌دهد و معتقد است یک بازیگر باید مردم را ببیند و با آن‌ها گفتگو کند. حتی برای خرید به میادین میوه و تره‌بار می‌رود، هرچند گاهی از اینکه او را بشناسند و درباره‌اش حرف بزنند، خسته می‌شود .
-   گل و گیاه: جالب است بدانید که این بازیگر پرانرژی خود را در نگهداری از گل و گیاه "تنبل" می‌داند و ترجیح می‌دهد با همان یکی دو گلدان اندکش حرف بزند و از بودنشان لذت ببرد .
 -  تکنولوژی: او استفاده محدودی از تلفن همراه دارد و در مقطعی به دلیل مشغله، "دور اینترنت را خط کشیده بود" تا زمانش را بهتر مدیریت کند .

فعالیت هنری؛ از تئاتر تا سینما و تلویزیون

فعالیت حرفه‌ای فریده سپاه منصور از سال ۱۳۴۸ و با بازی در تئاتر «پرومته در زنجیر» آغاز شد  . او تا سال ۱۳۶۱ به طور مستمر در تئاتر فعالیت داشت و سپس راهی سینما و تلویزیون شد.

ورود به سینما و تلویزیون:

•    تلویزیون: اولین حضور او در قاب تلویزیون به سال ۱۳۶۵ و با مجموعه «مدرس» بازمی‌گردد  .
•    سینما: یک سال بعد در سال ۱۳۶۶، با فیلم سینمایی «ردپایی بر شن» به کارگردانی محمدرضا هنرمند، اولین تجربه سینمایی خود را به دست آورد  .

شهرت و نقش‌های ماندگار:
اگرچه او در آثار متعددی بازی کرد، اما برخی از نقش‌هایش به دلیل قدرت بازیگری و باورپذیری بالا، برای همیشه در ذهن مخاطبان ماندگار شده است. در جدول زیر به مهم‌ترین آن‌ها اشاره می‌کنیم:

تسلط بر لهجه‌ها

یکی از ویژگی‌های بارز بازیگری فریده سپاه منصور، دقت و وسواس او در ادا کردن درست لهجه‌هاست. برای مثال، در فیلم «مهمان مامان» آن‌قدر لهجه کردی را خوب ادا کرد که بسیاری تصور کردند اصالتاً کرد است. او برای این نقش، دیالوگ‌هایش را برای یک فرد کردزبان خوانده بود تا لهجه را دقیق فراگیرد. این تجربه بعدها در سریال «نون خ» نیز به کمکش آمد .

نگاهی به آثار منتخب

-   سینما: فریده سپاه منصور در فیلم‌های سینمایی متعددی از جمله «ساحره» (۱۳۷۶)، «گل یخ» (۱۳۸۳)، «طهران تهران» (۱۳۸۷)، «پدر آن دیگری» (۱۳۹۳) و «کلمبوس» (۱۳۹۷) به ایفای نقش پرداخته است   .
-   تلویزیون: کارنامه هنری او در تلویزیون نیز بسیار پربار است و آثاری چون «عقیق» (۱۳۶۸)، «روزگار جوانی» (۱۳۷۷)، «خانه‌ای در تاریکی» (۱۳۸۲)، «دردسرهای عظیم ۲» (۱۳۹۴)، «شاهرگ» (۱۳۹۹) و «خوشنام» (۱۴۰۱) را شامل می‌شود   .
-   نمایش خانگی: او در سال‌های اخیر در سریال‌های نمایش خانگی مانند «آکتور» (۱۴۰۲) در نقش "بی‌بی" و «یزدان» (۱۴۰۳) نیز حضور موفقی داشته است  .

گلایه از تکرار نقش‌ها و ممنوع التصویری

فریده سپاه منصور در مصاحبه‌هایش بارها از پیشنهاد نقش‌های تکراری و کلیشه‌ای به بازیگران پیشکسوت گلایه کرده است. او تأکید دارد که نقش‌های "مادری که فقط چای می‌برد و می‌آورد" را نمی‌پذیرد و هنوز انرژی و توانایی بازی در شخصیت‌های متفاوت و چالش‌برانگیز را در خود می‌بیند  .

همچنین او در مقطعی اعلام کرد که فکر می‌کند ممنوع التصویر شده، زیرا مدتی بود که از تلویزیون به او پیشنهادی نمی‌دادند  . این صحبت‌ها نشان از دغدغه‌های یک هنرمند با تجربه برای ادامه مسیر حرفه‌ای خود دارد.

جمع‌بندی

فریده سپاه منصور بی‌تردید یکی از ارزشمندترین و توانمندترین بازیگران زن ایران است. او با پشتکار، علاقه وافرخود به هنر نمایش و وسواس در ایفای نقش، کارنامه‌ای درخشان و پر از خاطره برای مخاطبان سینما و تلویزیون به یادگار گذاشته است. از تئاتر دانشجویی دهه چهل تا سریال‌های پرمخاطب دهه نود و چهلم، او همواره ثابت کرده است که یک "بازیگر واقعی" است و برای هنرش ارزش و احترام قائل است. امیدواریم سال‌های سال همچنان شاهد درخشش این بانوی هنرمند در عرصه فرهنگ و هنر این مرز و بوم باشیم.